شهر تبریز، نگین شمالغرب ایران، نهتنها با فرهنگ و مردم خونگرمش شناخته میشود بلکه با سوغات گوناگون و شیرینیهای لذیذش نیز زبانزد دوستداران خوراکیهای اصیل ایرانی است. تبریز یکی از سردسیرترین شهرهای کشور است و همین اقلیم خاص، در ترکیبات و شیوه پخت بسیاری از شیرینیهای سنتیاش تأثیر گذاشته است.
نوقا؛ شیرینی مغزدار محبوب تبریزی
نوقا یکی از پرطرفدارترین سوغات تبریز است که معمولاً از شکر، سفیده تخممرغ، مغز بادام یا پسته و گاهی شکلات تهیه میشود. کیفیت نوقا، ارتباط مستقیم با تازگی و میزان مغزیجات دارد. نوقای مرغوب باید نرم، سبک و بدون افزودنیهای شیمیایی باشد. بسیاری از مغازههای شیرینیفروشی بازار قدیمی تبریز، نوقاهای دستی و خوشطعم عرضه میکنند.
اریس؛ شیرینی ترد و انرژیزا
اریس یکی از سادهترین اما خوشمزهترین شیرینیهای تبریز است. ترکیب اصلی آن شامل شکر، شیر، کره و پودر کاکائو یا کنجد است. اریس تبریز بهدلیل طعم خاص و بافت نرمش در میان گردشگران بسیار محبوب است. اریس تازه باید براق، ترد و بدون چسبندگی باشد.
راحتالحلقوم؛ شیرینی نرم و معطر تبریزی
راحتالحلقوم یا لوکوم، از شیرینیهای سنتی تبریز و یادآور طعمهای اصیل شرق است. این شیرینی با ترکیب نشاسته، شکر، گلاب و مغزیجات خردشده تهیه میشود و ساختاری نرم و ژلهای دارد. برای خرید راحتالحلقوم، بهتر است به مغازههای معتبر مراجعه کنید تا از تازه بودن و کیفیت آن مطمئن شوید.
قرابیه؛ شاهکار شیرینی آذربایجانی
قرابیه بیشک گرانترین و مشهورترین شیرینی تبریز است. این شیرینی مجلسی به شکل کلوچه پخته میشود و ترکیبات آن شامل آرد، شکر، سفیده تخممرغ، بادام و مغزیجات متنوع است. قرابیه در انواع مختلف (بادامی، گردویی و نارگیلی) تهیه میشود.
قدمت قرابیه به دوران عباسیان بازمیگردد و در بسیاری از متون آشپزی عربی و ایرانی از آن نام برده شده است. جالب است بدانید که این شیرینی در کشورهای همجوار نیز با نامهای متفاوت شناخته میشود:
- در ترکیه: کورابیه
- در ارمنستان: خورابیا
- در الجزایر: غریبیا
در ایران، قرابیه بیشتر با تبریز شناخته میشود و بهدلیل استفاده از بادام و مواد طبیعی، بهعنوان یکی از سالمترین شیرینیها شهرت دارد.
لوز تبریزی؛ شیرینی نرم و بادامی برای عید نوروز
لوز تبریزی از شیرینیهای اصیل و خوشطعم است که معمولاً در مناسبتهایی مانند نوروز تهیه میشود. در تهیه لوز از بادام، پودر قند، زعفران دمکرده و مغزیجات تزئینی استفاده میشود. ساختار لوز تبریزی نرم و لطیف بوده و عطر زعفران و گلاب در آن بهوضوح احساس میشود.
برای تهیه آن، ابتدا بادامها پوستکنده و خشک میشوند، سپس همراه پودر قند آسیاب و با شیره زعفرانی مخلوط میگردند تا خمیری یکدست حاصل شود. خمیر در قالب پهن شده و با پسته یا گردو تزئین میگردد. پس از چند ساعت استراحت در یخچال، به شکل لوزی برش داده میشود.
رشته ختایی؛ شیرینی رمضانگاه تبریز
رشته ختایی از خوشمزهترین شیرینیهای سنتی تبریز است که بیشتر در ماه مبارک رمضان پخت میشود. ترکیبات آن شامل زنجبیل، دارچین، رشته مخصوص، گردو، کره، گلاب و پودر گل محمدی است.
روش تهیه آن شباهت زیادی به باقلوا دارد. مواد داخلی شامل مخلوط گردو، شکر، دارچین و زنجبیل بوده و میان دو لایه رشته قرار میگیرد. پس از پخت در فر، شیرینی در شهدی از شکر، هل، گلاب و زعفران غوطهور میشود و بافتی نرم و عطرآگین پیدا میکند. رشته ختایی در ایران، ترکیه و حتی کشورهای عربی طرفداران فراوانی دارد.
قیمت شیرینیهای تبریز
قیمت شیرینیهای سنتی تبریز به عوامل متعددی بستگی دارد:
- نوع مواد اولیه: استفاده از عسل یا مغزیجات گرانقیمت مثل بادام و پسته.
- فصل سفر: در ایام پرگردشگر مانند نوروز و تابستان، قیمتها معمولاً افزایش مییابد.
- محل خرید: مغازههای معتبر در بازار بزرگ تبریز، شیرینیهای تازهتر با قیمت واقعی ارائه میدهند.
- شکل و بستهبندی: نوع تزئین و بستهبندی نقش مهمی در تعیین قیمت دارد.
در میان همه انواع شیرینیها، قرابیه همچنان صدرنشین گرانترین و پرطرفدارترین سوغات تبریز است.
۱. معروفترین شیرینی سنتی تبریز چیست؟
قرابیه بادامی، پرطرفدارترین و مجلسیترین شیرینی سنتی تبریز است.
۲. رشته ختایی در چه زمانهایی بیشتر پخت میشود؟
بیشتر در ماه رمضان تهیه و سرو میشود.
۳. تفاوت نوقا و راحتالحلقوم در چیست؟
نوقا حالت کشسان و مغزدار دارد، اما راحتالحلقوم نرمتر و ژلهایتر است.
۴. آیا شیرینیهای تبریز در کشورهای دیگر نیز شناخته شدهاند؟
بله، بهویژه قرابیه که با نامهای متفاوتی در ترکیه، ارمنستان و الجزایر شناخته میشود.
۵. گرانترین شیرینی تبریز کدام است؟
قرابیه بادامی بهدلیل استفاده از مغزیجات مرغوب، گرانترین شیرینی تبریز محسوب میشود.
۶. برای خرید شیرینی باکیفیت تبریز بهتر است به کجا برویم؟
بهترین گزینه بازار قدیمی تبریز و شیرینیپزهای سنتی معتبر در سطح شهر است.
